Hàm chống nghiến răng là gì? Công dụng & Cách sử dụng

Máng chống nghiến răng là phương pháp ngăn chặn tình trạng nghiến răng khi ngủ đang được nhiều người sử dụng hiện nay. Chúng giúp bảo vệ cấu trúc răng, giảm đau hàm, khớp hàm và ngăn chặn các vấn đề liên quan đến nghiến răng. Hãy cùng N.K.Luck tìm hiểu chi tiết về công dụng của hàm chống nghiến trong bài viết dưới đây. 

Máng chống nghiến răng là gì?

Máng chống nghiến răng (hàm chống nghiến răng) là khí cụ nha khoa được làm từ nhựa Acrylic cứng hoặc nhựa mềm cao cấp (như silicone, EVA – Ethylene-Vinyl Acetate), thiết kế theo dấu hàm riêng của từng người. 

Máng chống nghiến dùng để đeo vào hàm trên hoặc hàm dưới khi ngủ, máng hoạt động như một lớp đệm ngăn cách, không cho hai hàm cọ xát trực tiếp để bảo vệ men răng và thư giãn cơ hàm. Để máng phát huy hiệu quả và hạn chế cảm giác khó chịu khi sử dụng, người dùng nên nắm rõ cách dùng dụng cụ bảo vệ hàm theo từng loại máng.

Công dụng của máng đeo chống nghiến răng

Hàm chống nghiến răng không chỉ giúp bảo vệ răng mà còn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe răng miệng và giấc ngủ. Dưới đây là những công dụng quan trọng của hàm chống nghiến răng:

Bảo vệ men răng

Hàm chống nghiến răng tạo một lớp đệm giữa răng hàm trên và hàm dưới, giúp ngăn chặn sự cọ xát trực tiếp giữa các răng. Điều này giúp bảo vệ men răng khỏi bị mài mòn, nứt vỡ hoặc sứt mẻ do lực nghiến mạnh, đặc biệt trong khi ngủ. Việc bảo vệ men răng không chỉ giúp răng duy trì độ bền mà còn ngăn chặn các vấn đề như ê buốt hay nhạy cảm răng.

Bảo vệ cấu trúc răng

Ngoài việc bảo vệ men răng, hàm chống nghiến răng còn giúp duy trì sự ổn định của cấu trúc răng, tránh nguy cơ răng bị di lệch hoặc tổn thương nặng hơn do lực tác động mạnh. Nếu không được bảo vệ, răng có thể bị nứt vỡ hoặc yếu dần theo thời gian, gây ảnh hưởng đến khớp cắn và chức năng nhai. Sử dụng máng chống nghiến giúp duy trì sự cân đối và khỏe mạnh của toàn bộ hàm răng. Tuy nhiên, nếu khớp cắn đã có bất thường, việc sử dụng máng chỉ hỗ trợ bảo vệ răng chứ không thay thế cho điều trị sai khớp cắn theo chỉ định của bác sĩ.

Giảm các triệu chứng do nghiến răng gây ra

Nghiến răng kéo dài có thể dẫn đến đau hàm, đau đầu, đau tai và căng cơ vùng mặt do sự co thắt quá mức của cơ nhai. Hàm chống nghiến giúp giảm áp lực lên khớp thái dương hàm, hỗ trợ thư giãn cơ hàm, từ đó giảm các triệu chứng đau nhức. 

Việc sử dụng thường xuyên còn giúp hạn chế nguy cơ mắc các rối loạn khớp thái dương hàm (TMD), một trong những hậu quả nghiêm trọng của tình trạng nghiến răng kéo dài.

Cải thiện giấc ngủ

Chứng nghiến răng không chỉ gây ảnh hưởng đến sức khỏe răng miệng mà còn làm giảm chất lượng giấc ngủ, khiến người mắc thường xuyên tỉnh giấc hoặc ngủ không sâu. Hàm chống nghiến răng giúp giảm tiếng nghiến răng khó chịu, mang lại cảm giác thoải mái hơn khi ngủ và hạn chế các gián đoạn trong suốt đêm. 

Nhờ đó, người sử dụng có thể ngủ sâu hơn, thức dậy với tinh thần sảng khoái và hạn chế cảm giác mệt mỏi vào ban ngày.

Cách sử dụng máng chống nghiến răng

Với máng chống nghiến dạng nhiệt, người dùng cần tạo khuôn trước khi sử dụng lần đầu để máng ôm sát cung răng. Với các loại máng làm sẵn, người dùng có thể đeo trực tiếp mà không cần định hình. Quy trình chế tác và định hình khay cũng là một phần quan trọng trong kỹ thuật chỉnh nha trong suốt, khi khay được thiết kế để tạo lực phù hợp lên răng theo từng giai đoạn điều trị.

Máng chống nghiến dạng nhiệt

Máng chống nghiến dạng nhiệt có khả năng co giãn tùy theo nhiệt độ, giúp ôm sát răng hơn khi sử dụng.

• Bước 1: Chuẩn bị nước ấm ở nhiệt độ khoảng 61 – 63°C, sau đó bạn thả máng chống nghiến vào ngâm trong khoảng 1 phút.
• Bước 2: Khi máng bắt đầu mềm ra, bạn lấy ra khỏi nước.
• Bước 3: Đặt máng lên răng, bạn căn chỉnh sao cho vừa vặn và thoải mái nhất.

Lưu ý: Không sử dụng nước quá nóng để tránh làm biến dạng máng.

Các loại máng khác

Đối với các loại máng chống nghiến làm sẵn hoặc máng được nha sĩ chế tác theo dấu răng, bạn chỉ cần đặt máng lên hàm theo đúng chiều và ấn nhẹ để máng ôm khít răng. Khi không sử dụng, hãy tháo máng ra và cất vào hộp bảo quản.

Để đảm bảo vệ sinh và kéo dài tuổi thọ của máng, bạn nên vệ sinh máng ít nhất 1 lần/ngày bằng dung dịch làm sạch chuyên dụng, để máng khô tự nhiên trước khi cất vào hộp đựng.

Giá máng chống nghiến răng khoảng bao nhiêu?  

Giá máng chống nghiến răng hiện nay dao động từ 150.000 – 5.000.000+ VNĐ/máng, tùy thuộc vào chất liệu, phương pháp sản xuất và mức độ cá nhân hóa.  

Lưu ý: Mức giá trên chỉ mang tính tham khảo. Nếu tình trạng nghiến răng diễn ra thường xuyên hoặc nghiêm trọng, bạn nên lựa chọn máng được chế tác tại nha khoa để đảm bảo hiệu quả điều trị và hạn chế tổn thương răng lâu dài.

Đeo máng chống nghiến răng khi ngủ có khó chịu không?

Đeo máng chống nghiến răng khi ngủ có thể hơi khó chịu, hoặc tiết nhiều nước bọt trong vài ngày đầu. Tuy nhiên, tình trạng này sẽ nhanh chóng biến mất khi bạn quen dần. Cảm giác khi đeo máng sẽ phụ thuộc lớn vào loại máng bạn chọn, máng đúc chuẩn theo dấu răng  sẽ mang lại cảm giác dễ chịu và dễ làm quen nhất.

Thời gian thích nghi: Thường mất khoảng 3 đến 7 ngày để cơ miệng quen với vật thể lạ.

Những lưu ý cần biết khi sử dụng hàm chống nghiến răng

Những người bị nghiến răng ban đêm thường cần đeo máng trong thời gian dài, vì vậy việc bạn sử dụng đúng cách sẽ giúp đảm bảo hiệu quả, hợp vệ sinh và đem lại sự thoải mái. 

Cách chọn dụng cụ chống nghiến răng

Nếu bị nghiến răng thường xuyên hoặc nghiến mạnh, nên ưu tiên máng được lấy dấu và chế tác tại nha khoa vì có độ ôm khít cao, đeo thoải mái và bảo vệ răng tốt hơn. Các loại máng bán sẵn chỉ phù hợp với nhu cầu sử dụng tạm thời hoặc tình trạng nghiến nhẹ. 

Vệ sinh răng miệng sạch sẽ trước khi đeo máng

Trước khi đeo máng, hãy đánh răng, sử dụng chỉ nha khoa và súc miệng để loại bỏ thức ăn thừa, mảng bám và vi khuẩn trong khoang miệng. Vệ sinh trước đeo giúp hạn chế tình trạng vi khuẩn bị giữ lại giữa máng và răng suốt nhiều giờ, giảm nguy cơ sâu răng, viêm nướu và hôi miệng. 

Vệ sinh máng trước và sau khi sử dụng

Sau mỗi lần sử dụng, bạn nên rửa máng bằng nước sạch không dùng nước sôi, cồn hoặc chất tẩy rửa mạnh vì có thể làm biến dạng máng. Sau khi vệ sinh, để máng khô hoàn toàn trước khi cất giữ vào hộp.

Cách bảo quản máng chống nghiến Myosa

Khi không sử dụng, hãy đặt máng trong hộp đựng chuyên dụng có lỗ thông khí và bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát; tránh để máng dưới ánh nắng trực tiếp, gần nguồn nhiệt. Đồng thời, không quấn máng bằng khăn giấy hoặc để lẫn với các vật dụng khác để tránh nhiễm bẩn.

Thay máng chống nghiến sau 6 tháng

Máng chống nghiến không nên sử dụng quá lâu vì vật liệu sẽ bị mài mòn, giảm khả năng phân tán lực cắn và bảo vệ răng. Thông thường, bạn nên thay máng sau khoảng 12 tháng, hoặc sớm hơn nếu máng xuất hiện các dấu hiệu như nứt, rách, biến dạng, lỏng hoặc không còn ôm sát cung răng. 

Ngưng sử dụng máng khi có dấu hiệu đau mỏi cơ hàm

Nếu sau khi đeo máng bạn xuất hiện tình trạng đau khớp thái dương hàm, đau cơ hàm kéo dài, khó cắn khít hoặc cảm giác máng quá chật, quá lỏng, hãy ngừng sử dụng và đến nha khoa để kiểm tra. Đây có thể là dấu hiệu máng không còn phù hợp hoặc cần được điều chỉnh để tránh ảnh hưởng đến khớp cắn và chức năng nhai. 

Cải thiện tình trạng nghiến răng hiệu quả với khí cụ Myosa 

Myosa cung cấp hai dòng khí cụ chống nghiến răng, phù hợp với từng mức độ nghiến răng và tình trạng khớp thái dương hàm (TMJ). 

Phiên bản mềm (TG – Soft) 

Myosa TG phù hợp với người bị nghiến răng nhẹ đến trung bình và chưa có triệu chứng rối loạn khớp thái dương hàm. Khí cụ được làm từ vật liệu mềm, một lớp, dễ định hình và phù hợp với nhiều kích thước cung hàm. Khi đeo, sản phẩm giúp giảm căng cơ quanh hàm, hạn chế mài mòn răng và bảo vệ khớp thái dương hàm. 

Phiên bản cứng (TGH – Hard) 

Myosa TGH được thiết kế cho người nghiến răng nặng hoặc có dấu hiệu rối loạn khớp thái dương hàm (TMJ). Khí cụ có cấu tạo hai lớp gồm lõi cứng và lớp ngoài mềm, giúp tăng độ bền, ôm khít răng và bảo vệ men răng trước tình trạng mài mòn nghiêm trọng. Phần đế dày hỗ trợ giảm áp lực lên khớp hàm, mang lại cảm giác ổn định khi đeo. 

Các cách khắc phục thói quen nghiến răng khi ngủ khác

Để khắc phục thói quen nghiến răng khi ngủ, ngoài việc sử dụng máng chống nghiến răng, bạn nên kết hợp điều chỉnh lối sống, thư giãn cơ hàm và kỹ thuật chỉnh nha trong suốt hoặc các phương pháp điều trị khác theo chỉ định của bác sĩ nếu cần.

Giữ tâm trạng thoải mái, giảm căng thẳng

Bạn nên xây dựng thói quen sinh hoạt lành mạnh như ngủ đúng giờ, tập thể dục đều đặn, hạn chế làm việc quá sức và tránh sử dụng cà phê, rượu bia hoặc thuốc lá vào buổi tối. Trước khi đi ngủ, có thể nghe nhạc nhẹ, tắm nước ấm, thiền hoặc đọc sách để thư giãn hệ thần kinh, từ đó giảm nguy cơ nghiến răng trong khi ngủ.

Định hình lại khớp cắn

Lệch khớp cắn là nguyên nhân phổ biến gây ra tình trạng nghiến răng khi ngủ. Niềng răng là giải pháp hiệu quả giúp điều chỉnh khớp cắn, đưa răng về đúng vị trí trên cung hàm. Ngoài việc giảm nghiến răng, niềng răng còn mang lại một nụ cười đẹp và hàm răng khỏe mạnh hơn. Với trẻ có răng mọc lệch hoặc sai lệch khớp cắn từ sớm, phụ huynh cũng nên tìm hiểu cách khắc phục răng mọc lệch ở trẻ để có hướng can thiệp phù hợp.

Điều chỉnh chế độ ăn uống và thay đổi đơn thuốc

Một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc an thần, có thể gây tác dụng phụ làm tăng nguy cơ nghiến răng. Nếu nghiến răng xuất hiện sau khi dùng thuốc, bạn nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn điều chỉnh đơn thuốc phù hợp.

Bên cạnh đó, chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát chứng nghiến răng. Bạn nên:

• Hạn chế Caffeine và Rượu bia: Caffeine có trong cà phê, trà đặc, nước tăng lực có thể kích thích hệ thần kinh, làm tăng nguy cơ nghiến răng. Rượu bia cũng có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ và làm trầm trọng hơn tình trạng này.
• Bổ sung thực phẩm giàu Canxi và Magie: Canxi và magie giúp thư giãn cơ hàm, giảm co thắt cơ – nguyên nhân gián tiếp gây nghiến răng. Bạn có thể bổ sung từ sữa, phô mai, hạt hạnh nhân, rau lá xanh, chuối, yến mạch.
• Ăn thực phẩm mềm vào buổi tối: Nếu bạn thường xuyên bị đau cơ hàm do nghiến răng, hãy hạn chế các món cứng như thịt dai, kẹo cứng, hạt cứng vào bữa tối để tránh gây áp lực lên cơ hàm.
• Uống đủ nước: Mất nước có thể làm cơ bắp căng cứng, dẫn đến co thắt hàm khi ngủ. Hãy đảm bảo uống đủ 1.5 – 2 lít nước mỗi ngày để cơ thể hoạt động tốt hơn.

Thực hiện các bài tập thư giãn cơ hàm

Các bài tập giãn cơ hàm giúp giảm căng cứng cơ nhai, cải thiện sự linh hoạt của khớp thái dương hàm và hạn chế thói quen siết chặt răng. Bạn nên duy trì luyện tập mỗi ngày, đặc biệt vào buổi tối trước khi đi ngủ.

• Bài tập mở rộng hàm: Đặt ngón trỏ và ngón giữa lên cằm, từ từ mở miệng đến mức cảm thấy thoải mái, giữ trong khoảng 5 giây rồi khép miệng lại. Thực hiện 5 – 10 lần để giúp cơ hàm được thả lỏng.
• Massage cơ mặt và cơ nhai: Dùng đầu ngón tay xoa nhẹ theo chuyển động tròn tại vùng cơ nhai ở hai bên góc hàm, ngay phía trước tai. Massage liên tục 1 – 2 phút giúp tăng lưu thông máu, giảm căng cơ và giảm cảm giác mỏi hàm.
• Bài tập đẩy cằm: Giữ lưng và cổ thẳng, nhẹ nhàng kéo cằm về phía sau như động tác tạo cằm đôi, giữ trong 5 giây rồi thả lỏng. Lặp lại 10 lần để thư giãn vùng cơ cổ, vai và hàm, đồng thời cải thiện tư thế đầu cổ.

Sử dụng thuốc, phương pháp điều trị theo chỉ định của bác sĩ

Hiện nay chưa có loại thuốc nào có thể điều trị dứt điểm chứng nghiến răng khi ngủ. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thuốc hoặc các phương pháp hỗ trợ nhằm giảm triệu chứng và hạn chế tổn thương do nghiến răng gây ra.

• Thuốc giãn cơ hoặc thuốc giảm đau: Thường được sử dụng ngắn hạn khi người bệnh bị đau cơ hàm, đau khớp thái dương hàm hoặc co cứng cơ do nghiến răng kéo dài.
• Tiêm Botox: Áp dụng cho các trường hợp nghiến răng nặng, không đáp ứng với các phương pháp điều trị thông thường. Botox giúp làm giảm lực co của cơ nhai, từ đó giảm tình trạng siết chặt răng trong khi ngủ. Hiệu quả thường kéo dài khoảng 3 – 6 tháng và cần được thực hiện bởi bác sĩ có chuyên môn.

Máng chống nghiến răng là giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả giúp bảo vệ men răng, giảm áp lực lên cơ hàm và hạn chế những tổn thương do nghiến răng khi ngủ gây ra. Để đạt hiệu quả tốt nhất, bạn nên lựa chọn sản phẩm phù hợp với tình trạng của mình, sử dụng đúng hướng dẫn và kết hợp điều chỉnh lối sống, giảm căng thẳng hoặc điều trị nguyên nhân nếu cần. Nếu tình trạng nghiến răng kéo dài, hãy đến nha khoa để được thăm khám và tư vấn loại giải pháp điều trị phù hợp!